อักษรดัดแปลงเสียงคลิกบริเวณปุ่มเหงือก

ใช้แสดงการปล่อยเสียงคลิกชนิด ǂ ในรูปตัวยก เสียงพยัญชนะคลิกเกิดจากลิ้นปิดบางส่วนของช่องปากแล้วปล่อยออก ในการถอดเสียงทางสัทศาสตร์ 𐞸 อาจใช้ระบุการปล่อยเสียงรอง ไม่สมบูรณ์ สั้น หรือแทรกเข้ามา

การเขียนแทนเสียงคลิกพัฒนามาอย่างไร?

เครื่องหมายเดี่ยวค่อย ๆ พัฒนาเป็นกลุ่มอักษรทางสัทศาสตร์ งานศึกษาที่ตีพิมพ์ในปี 1971 ระบุว่ารูปแบบที่เซอร์โทมัส เฮอร์เบิร์ตใช้ในปี 1638 เป็นการเขียนแทนเสียงคลิกแบบดั้งเดิมที่เก่าแก่ที่สุดในงานนั้น นักเดินทางก่อนหน้านั้นบรรยายเสียงคลิกโดยไม่มีระบบถอดเสียงที่แน่นอน เครื่องหมายของเลอ วาย็องในปี 1790 แยกลักษณะการเกิดเสียงคลิก รวมถึงชนิดที่เรียกกันในเวลานั้นว่าเสียงปุ่มเหงือกหรือเพดานแข็ง

ระบบเขียนเสียงคลิกแบบเก่าที่เรียกว่าสัญกรณ์เลปซิอุส พัฒนาจากเส้นเดี่ยวเป็น ǀ, ǁ, ǃ และ ǂ ในเวลาต่อมา อักขรวิธีภาษาโคซาใช้ c, q และ x ส่วนอักขรวิธีของภาษากลุ่มโคยซานในแอฟริกาตอนใต้หลายภาษาใช้ตัวอักษรที่ดัดแปลงจากเส้น ข้อเสนอที่ตีพิมพ์ในปี 2020 ถือว่าการเขียนตัวยกเป็นข้อมูลทางสัทศาสตร์ และระบุการปล่อยเสียงบางส่วน รอง และโดยบังเอิญเป็นการใช้ตัวดัดแปลงเฉพาะ

ทำไมชื่อจึงมีคำว่า “ปุ่มเหงือก”?

ชื่อนี้เก็บคำเรียกเก่าของเสียงคลิกที่แทนด้วย ǂ ไว้ อักษรเก่าของสัทอักษรสากล (IPA) ซึ่งเป็นระบบเขียนเสียงพูด มี ʇ, ʖ และ ʗ; อักษรเหล่านี้เลิกใช้ในปี 1989 และแทนที่ด้วยอักษรที่ดัดแปลงจากเส้น ตามศัพท์ IPA ปัจจุบัน ǂ คือเสียงคลิกเพดานแข็ง ส่วน ǃ คือเสียงคลิก (หลัง)ปุ่มเหงือก ดังนั้นชื่อ Unicode ที่คงเดิมของ 𐞸 จึงไม่ตรงกับการจัดประเภทสมัยใหม่ของเสียงที่อักษรนี้ใช้ดัดแปลง