Çivi yazısı BUR işareti

Tek başına duran 𒁓 bir işareti belirtir, kesin bir çeviriyi değil.

Çivi yazısı, kama biçimli izlerden oluşan eski bir yazı sistemidir. Akademik transliterasyonda, yani çivi yazısı işaretlerini Latin harfleriyle gösteren yazımda, BUR 𒁓 işaretini belirtir. Aynı işaret bur, buru, lim, par, pur ve puru gibi okumalara sahip olabilir. Sümerce sözcük listeleri onu kâse, gözyaşı, birim, ot, giysi ve rahip anlamındaki sözcüklerle ilişkilendirir.

Dil, dönem, metin türü ve komşu işaretler daha dar bir okumayı destekleyene kadar BUR’u güvenli işaret adı olarak kullan. Transliterasyon her zaman geriye doğru çözülemez: yalnızca ses ya da Türkçe karşılık, yazıcının hangi işareti kullandığını göstermeyebilir.

Çivi yazısı BUR işaretinin erken tarihi nedir?

İlk kayıtlar, kâse anlamındaki bir sözcük için pratik kullanım gösterir.

Mezopotamya tarihinin erken dönemlerinden Erken Hanedanlık IIIa ve IIIb metinlerinde bu işaret, Sümerce bur, yani “kâse” sözcüğünü yazar. Sümerce, eski Mezopotamya’da kullanılan bir dildi.

Kâseyle ilgili aynı madde Ebla, Eski Akad ve Ur III dönemlerinin kayıtlarında, daha sonra da Babil, Asur ve Helenistik kaynaklarda görülür. Bu metinlerde sözcük kaplar, yiyecek, adak ve kurbanlarla ilişkilidir. Daha sonraki sözcük listeleri ve edebî metinler BUR için başka okumalar da verir; sözcük dağarcığı ve bağlama göre anlamlar değişirken işaret kullanılmaya devam eder.

Çivi yazısı BUR işareti farklı yazı tiplerinde neden değişik görünür?

Aynı işaretin tarih boyunca birden fazla yazım biçimi vardır.

Çivi yazısı yazı tipleri bölgesel, el yazısı biçiminde, taşa kazınmış ya da belirli bir döneme özgü biçimleri kullanabilir. Kod noktası soyut işareti tanımlar; belirli bir eski yazıcının el yazısını sabitlemez. Bu yüzden kil tabletteki biçimden farklı bir görünüm de 𒁓 işaretini gösterebilir.