Bajgiel

Prawie zawsze jedzenie: śniadanie, brunch albo ochota na bajgla. Ktoś proponuje poranne spotkanie, prosi, żebyś po drodze kupił kilka, albo pokazuje swój talerz. Emoji nie ma utrwalonego ukrytego znaczenia, więc słowa obok mówią, czy to zaproszenie, prośba o zakupy czy zwykły apetyt. W postach z podróży bywa też symbolem Nowego Jorku, bo to nowojorski bajgiel większość ludzi ma przed oczami.

Kibice tenisa pożyczają to słowo. Set wygrany 6:0 to „bajgiel”, bo zero wygląda jak bajgiel, a mecz 6:0, 6:0 to „podwójny bajgiel”; w czasie turnieju 🥯 obok wyniku albo nazwiska zawodnika znaczy właśnie to, a nie obiad.

Czym jest bajgiel i dlaczego jest taki sprężysty?

To pierścień z ciasta drożdżowego, krótko obgotowany, a potem upieczony. Kąpiel we wrzątku ścina wierzch, zanim zrobi to piekarnik, i stąd błyszcząca skórka oraz zwarty, ciągnący miąższ. Nazwa pochodzi z jidysz „bejgl”, a samo pieczywo od żydowskich piekarzy z Polski; statut gminy żydowskiej w Krakowie wspomina je już w 1610 roku. Około 1900 roku żydowscy emigranci zabrali bajgla do Ameryki Północnej, gdzie wyrosły dwa słynne style: większy i bardziej miękki nowojorski oraz mniejszy, słodszy montrealski, gotowany w wodzie z miodem i pieczony w piecu opalanym drewnem. Dziś bajgle wróciły do Polski jako produkt sklepowy i kawiarniany, a w Krakowie świętują je wręcz jako lokalny wynalazek.

Bajgla przekrawa się, zwykle opieka i smaruje serkiem śmietankowym; w bajglarniach ta warstwa to „schmear”. Klasyczne zamówienie z delikatesów dodaje „lox”, czyli peklowanego łososia, z cebulą i kaparami. „Everything bagel” jest obsypany sezamem, makiem, suszoną cebulą, czosnkiem i solą. Pieczywo obwarzane to jedna rodzina: krakowski obwarzanek jest najbliższym krewnym bajgla, podobnie wyglądają wschodnioeuropejski bublik i turecki simit, ale tylko bajgiel gotuje się w czystej wodzie i piecze na bajglową modłę.