Multani Pha harfi

𑊜, Multani yazısındaki Pha ünsüz harfini gösterir.

Multani, Multan çevresinde ve Sindh’in kuzeyinde kullanılmıştır ve bölgesel yazı sistemlerinden oluşan Landa ailesine dahildir. Khudawadi, Khojki ve Gurmukhi ilişkili geleneklerdir; ancak her birinin kendine ait Pha harfi vardır ve bunlar 𑊜’nin başka biçimleri değildir.

Multani yazısında ünsüz kümeleri bitişik biçimler yerine ayrı harflerle yazılır, ünlüler ise seyrek işaretlenir. Bir ünsüzün yanındaki ünlü bağlama göre değişebilir; bu nedenle 𑊜 tek başına bir sözcük değil, yazılışın bir parçasıdır.

Multani ne zaman basıldı?

Basılı örnekler 1819’dan itibaren belgelenmiştir.

Kodlama önerisinde anılan en eski tarihli basılı örnek 1819 tarihli bir Yeni Ahit’tir. Bir Baptist misyon matbaası Hristiyan yayınları için metal harfler üretmişti. Öneri ayrıca 1819–1916 arasındaki basılı ve el yazısı Multani örneklerini ele alır; bu tarihler belgelenmiş örnekleri gösterir, yazının başlangıcını değil.

Multani, edebî basımlarda da kullanılmadan önce günlük ve ticari yazışmalarda kullanılmıştır. Saraiki yazımı Arap kökenli bir imlaya geçince Multani tarihî bir yazı hâline gelmiştir; 2026 itibarıyla çağdaş Saraiki yazımı Arap kökenli olarak tanımlanır. 20. yüzyılın ilk çeyreğinde örnekler, birden fazla ses için kullanılan harfler de dahil olmak üzere yazım değişikliklerini gösteriyordu.