Cham sa harfi

ꨧ, Cham hecesinin başındaki s sesini yazar.

Doğu Cham’da Latin harfli çevriyazıda s ile gösterilen iki hece başı harfinden biridir; ancak bu iki harf birbirinin yerine kullanılamaz. Ünlü işareti olmadan yazılan bir ünsüz varsayılan bir ünlü taşır; eklenen ünlü işaretleri bunu değiştirebilir. Hece sonundaki s sesi için Cham’da ꩋ kullanılır.

Günümüze ulaşan en eski Cham dili yazıtı, Đông Yên Châu taşına kazınmıştır ve 4. yüzyıl sonu ya da 5. yüzyıla tarihlenir. Cham yazısı, daha geniş Brahmi ailesindeki Güney Hindistan yazısı Pallava üzerinden gelişmiştir. İlk yazıtlar dinî ve siyasi anlatımlarda Sanskritçe ve Eski Cham dilini kullanırken sonraki el yazmaları edebî, belgesel ve ritüel metinler içerir. Akhar Thrah el yazması geleneği 17. yüzyıldan itibaren belgelenmiştir ve özellikle Doğu Cham ile ilişkilidir. Kamboçya’daki Batı Cham toplulukları Arap yazısından türeyen Jawi yazısını da kullanır.

ꨧ nasıl yazılır?

iCham’ın Rumix modunda yalnızca ꨧ için -s yazın.

2026 itibarıyla iCham kılavuzu -s girişini tek harfe eşler ve kısa çizgi yerine z ya da x kullanımını da kabul eder. Tam bir Cham sözcüğü girmek için Latin harflerine dayalı girişi yazın, ardından klavyenin Akhar Thrah çıktısı vermesi için Space ya da noktalama işaretine basın.

Bir ünlü işareti, yazı biçimi onu solda gösterse bile temel harfinden sonra saklanır. Bu kayma normaldir ve metindeki harf sırasını değiştirmez.