Pretzel

Almanca konuşulan ülkelerden gelen, tuzlanıp koyu kahverengiye kadar pişirilen bükümlü bir ekmek. Hamur önce uzun bir şerit halinde yuvarlanır, halka yapılıp çaprazlanır; böylece pişen ekmeğin üç deliği olur. Fırına girmeden önce seyreltik bir alkali (kostik) banyosuna daldırılır; kabuğun koyu rengi, parlaklığı ve kendine özgü tadı buradan gelir, üstüne de iri tuz serpilir. Almanlar ona Brezel (Bavyera’da Brezn), Fransa’nın Alsace bölgesinde bretzel der. Sade yenir, ikiye bölünüp tereyağı sürülür ya da Bavyera ve Avusturya’da bira ve sosisle birlikte gelir. Münih’teki Oktoberfest’te dev pretzel, bir litrelik bira bardağı kadar manzaranın parçasıdır.

Bir de ikinci pretzel var ve emoji ikisini de karşılar. ABD’de bir paket pretzel dendiğinde küçük, sert, çıtır krakerler anlaşılır, cips gibi bir atıştırmalık; yumuşak pretzel ise stadyumlarda, AVM’lerde ve seyyar arabalarda satılan avuç büyüklüğünde sıcak olanıdır, genellikle hardal veya peynir sosuyla. Emojinin çizimi, tuzlu, tombul ve parlak bir düğüm, yumuşak olanı gösterir; ama insanlar ikisi için de bu emojiye uzanır.

Biri 🥨 gönderince ne demek istiyor?

Neredeyse her zaman yemek: canı çekmiş, atıştırmalığa çıkıyor, fırın ya da Almanya’yla ilgili bir şey. Çevresindeki sözlere bakın. “Öğle yemeği? 🥨” bir davettir, “🥨🍺” bira bahçesi ya da Oktoberfest planıdır, bir gezi paylaşımında ise 🥐’nın Fransa demesi gibi yalnızca Almanya, Avusturya ya da Bavyera der.

Yemek dışı kullanım şekilden gelir. Türkçede “içi düğüm düğüm olmak”, İngilizcede ise “pretzel gibi bükülmek” ve dolambaçlı akıl yürütme için “pretzel mantığı” deyişleri var: emoji o zaman imkânsız bir yoga pozuna, umutsuzca karışmış bir plana ya da eğri büğrü bir savunmaya iliştirilir. Bu yalnızca mesaj zemini hazırladıysa çalışır; tek başına pretzel pretzeldir ve okuyanın yalnızca karnı acıkır.