Arapça E Harfi

Peştucada ې, e ünlüsünü yazar.

Peştucadaki ye harfleri dizisinin bir üyesidir; dizideki diğer harfler farklı sesleri veya sözcük sonlarını gösterir.

Genellikle kelimenin içinde veya sonunda bulunur; baştaki e için اې yazılır. تېل (“yağ”) sözcüğünde ې, kelime ortasındaki e sesini gösterir.

ې nereden geliyor?

Peştuca, kendi seslerine uyarlamak için Fars-Arap yazısını geliştirirken bu harf ortaya çıktı.

Eski Peştuca yazımında tek bir yeh harfi birkaç sesi karşılıyordu: y ünsüzü, uzun i ve e ünlüsü. Daha sonraki yazım kuralları e ünlüsü için ې harfini kullandı. Yazılı gelenekte Bayazid Ansari’nin 16. yüzyıldaki eserleri yer alır; Khair-ul-Bayan ilk Peştuca kitap olarak tanımlanır.

Aynı karakter Uygurcada da kullanılır ve Sindicede bbeh adını alır; okunuşu dile göre değişir. Arapçada Peştucadaki e ünlüsü için ayrı bir harf yoktur.

ې, ی veya ے ile aynı mı?

Hayır: Peştucadaki ilişkili ye harfleri farklı sesleri veya ekleri gösterir.

ي, i sesini veya y ünsüzünü gösterir. ی başka işlevlere sahiptir; eril sözcük sonlarında “ay” gibi bir ses dizisini ya da y ünsüzünü gösterebilir. ۍ dişil sözcük sonunu belirtirken ئ, başka bir fiil sonu örüntüsündeki ye harfidir ve genellikle bir ünlünün ardından y sesi gelir. Urduca ے ayrı bir harftir.

2026 itibarıyla Hayber Pahtunhva’daki gündelik Peştuca yazımında Urduca ے, birkaç Peştuca ye harfinin yerine kullanılabilir. Kullanım değişken olduğundan, tam harfin önemli olduğu durumlarda güvenilir bir yazım değişikliği değildir.