Rat

Eerst het dier; gericht op iemand een verklikker of verrader.

De afbeelding toont een hele rat van opzij, meestal grijs of bruin, met een lange onbehaarde staart. Mensen sturen hem voor het dier zelf: eigenaren die hun tamme ratten laten zien (gefokte huisdierratten, schoon en slim), iemand die er net een in de keuken of op het perron zag, of een leesrat als grap. Zijn maatje is 🐁, de muis, vaak kleiner en wit getekend; 🐭 is het muizengezicht.

De angel komt uit het Engels. Daar is „rat” al ruim een eeuw de informant die vrienden verraadt aan politie, leraar of baas, en daar komt het gebruik op sociale media wereldwijd vandaan; in het Nederlands zeg je verklikker. Britse roddelbladen maakten de „love rat” bekend, vooral een man die vreemdgaat. En in het Nederlands is „rat” sowieso een scheldwoord voor een gemeen, onbetrouwbaar mens. Een 🐀 onder iemands naam zegt dus: die praat, die bedriegt, die is niet te vertrouwen.

De dierenriem leest het vriendelijk. De Rat opent de twaalf dieren van de Chinese dierenriem en staat voor slimheid en vindingrijkheid, dus 🐀 duikt op in nieuwjaarswensen voor het maannieuwjaar als het een Jaar van de Rat is (2020 was er een; het volgende is 2032). In het Chinees, Japans, Koreaans en Vietnamees dekt één gangbaar woord rat én muis, dus daar kunnen 🐀 en 🐭 allebei voor de Rat staan. In de hindoeïstische traditie rijdt Ganesha, de god met het olifantenhoofd, op een rat of muis, en in de Karni Mata-tempel in Rajasthan worden duizenden ratten gevoerd en als heilig vereerd.

Noemen ze me net een verklikker?

Kijk wat ernaast staat; alleen na een lek is het waarschijnlijk ja.

Naast een foto van een kooi, een dierenriemwens of een verhaal over een knaagdier in huis gaat het om het dier. Onder je bericht zonder smiley, kort nadat iets privés naar buiten kwam, is het de beschuldiging dat jij hebt gekletst. Tussen vrienden die elkaar plagen is het een steek om weg te lachen; van iemand die boos is, is het een beschuldiging van verraad, die sommige kringen heel zwaar opvatten. In beide gevallen is het een beschuldiging, geen bewijs dat iemand iemand heeft verklikt. Stuur je hem voor je huisdier of je sterrenbeeld, zet er dan een woord of foto bij, zodat niemand het als oordeel leest.