Paragraphusteken

Het markeert een grens of nieuwe eenheid in een historische tekst. De omringende passage bepaalt de precieze lezing.

Een verwant oud-Grieks teken, de paragraphos, hielp lezers doorlopende tekst te volgen. In Griekse inscripties kon het lijstitems, zinsdelen of grenzen tussen documenten markeren; het staat al op duurzame inscripties uit de late archaïsche periode.

In middeleeuwse Europese handschrifttradities markeerden verwante paragraphusvormen alinea’s, secties, strofen en proposities. Ze hielpen lezers indelingen in dichtgeschreven tekst te vinden; de conventies verschilden per bron.

Hoe verschilt ⹍ van de pilcrow?

Ze markeren allebei grenzen, maar horen bij verschillende tradities.

Het paragraphusteken ⹍ en de pilcrow ¶ markeren allebei indelingen. ¶ is echter het bekende teken voor gewone alinea’s in moderne teksten. Bij een getrouwe transcriptie van een historische bron vervangt het ⹍ niet.

Middeleeuwse vormen verschilden: handschriften tonen één streep, twee strepen of geen streep. Schrijvers gebruikten soms vormen met één en twee strepen in hetzelfde handschrift. Een naburige paraph kon een rangorde aangeven of alleen de vormen onderscheiden. In moderne tekst duidt ⹍ op transcriptie of redactie van historisch materiaal.