fsymbols
Symbolen laden…
››
†

Kruisje (dagger)

Kruisje (dagger)

† is het kruisje (Engels dagger, ‘dolk’), een voetnootteken: het verwijst naar een noot, meestal de tweede na *. Naast een naam of jaartal in een biografie of stamboom kan het een overlijden aangeven. Het lijkt op een religieus kruis, maar de vorm alleen zegt niets over iemands geloof.

Tekensymbool
Zoek als
voetnootteken · overlijdensteken · sterfkruisje · obelisk · obelus · dagger
Komt voor in
Elk tekstveld · de vorm hangt af van je lettertype

Wat betekent †

Het markeert een noot of, in biografische context, een overlijden. Zetters noemen het ook obelisk. Staat † achter een naam in een artikel of lijst, zoek dan eerst de bijbehorende voetnoot voordat je aanneemt dat iemand is overleden. In een genealogie of biografie kan het een overleden persoon of het sterfjaar aanduiden.

Een kruisje is geen geloofsbelijdenis

Gebruik duidelijke woorden om een overlijden te melden. De kruisvorm kan een religieuze binding suggereren die je niet bedoelt. In het Engels zeggen ‘the late’ of ‘died’ het zonder dat de lezer † hoeft te duiden; in het Nederlands doen ‘wijlen’ of ‘overleden’ dat.

Wat betekende het teken oorspronkelijk?

De voorloper markeerde tekst die een redacteur twijfelachtig vond. Het teken komt uit de traditie van de obelus, een markering die geleerden in het oude Alexandrië naast verdachte of onechte regels in teksten van Homerus zetten. Tekens uit deze familie zijn rond de 2e eeuw v.Chr. aangetoond; dat dateert de traditie, niet de precieze moderne vorm van †.

Oude redacteuren gebruikten de obelus naast de asterisk: de asterisk kon een toegevoegde of herhaalde passage aangeven, de obelus een probleem. Latere drukkers hielden beide als verwijstekens, met † na *. Het teken ontwikkelde zich in de redactiepraktijk; de gelijkenis met een christelijk kruis bewijst geen gedeelde oorsprong.

† leest als redactionele of biografische notatie, niet als een bericht dat zichzelf uitlegt.

Een kruisje naast een naam kan een voetnoot zijn; als sterfteken zegt het niets over iemands religie.

Niet verwarren met

1

Combinatie-ideeën

1
Gangbare volgorde van voetnoottekens; ze markeren aparte noten, geen gecombineerd teken.

Veelgestelde vragen

1

Waarom ziet † er in een ander lettertype anders uit?

Het lettertype tekent het. Dwarsbalk, dikte en verhoudingen kunnen veranderen zonder dat het teken verandert. Verschijnt † als een vakje voor een ontbrekend teken, kies dan een lettertype dat het ondersteunt.

Zo typ je †

Windows (Word)
Alt+XTyp 2020 en druk op Alt+X voor †.
Windows
Win+RStart charmap voor de volledige tabel of gebruik het Ω-tabblad van de emojikiezer (Win + .).
macOS
Control+Command+SpaceOpen de tekenweergave en zoek naar “dagger”.
Linux
Ctrl+Shift+UTyp 2020 en druk op Enter of Spatie.
HTML
†
CSS
\2020
Word op Windows
Typ 2020 en druk op Alt+X.
Mac, Amerikaanse toetsenbordindeling
Druk op Option+T.
Codes en coderingCodepunten: 1
HTML decimaal
†
HTML hexadecimaal
†
CSS-inhoud
content: "\2020";
Elke escape eindigt bij de volgende backslash; vóór een letterlijk hexadecimaal cijfer is een spatie nodig.
URL-gecodeerd
%E2%80%A0
1
Op het scherm
1
Codepunten
1
JS .length
3
UTF-8-bytes

Een zichtbaar symbool kan meerdere codepunten bevatten. JS .length telt UTF-16-eenheden; UTF-8 telt bytes.

Groepen van dit symbool

1

Typografie en leestekens332 symbolen